Jak można odrzucić spadek

24.06.2016 15:17
Odrzucić spadek można na kilka sposobów:
A.     Przed sądem w toku postępowania o stwierdzenie nabycia spadku
 
art. 640 Kodeksu postępowania cywilnego
§ 1. Oświadczenie o prostym przyjęciu spadku lub z dobrodziejstwem inwentarza albo  o odrzuceniu spadku może być złożone przed notariuszem lub w sądzie rejonowym, w którego okręgu znajduje się miejsce zamieszkania lub pobytu składającego oświadczenie. Notariusz lub sąd prześle niezwłocznie oświadczenie, wraz z załącznikami, do sądu spadku.
§ 2. Oświadczenia, o których mowa w paragrafie pierwszym, mogą być również składane  w sądzie spadku w toku postępowania o stwierdzenie praw do spadku.
 
art. 1018.  Kodeksu cywilnego
§ 3. Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku składa się przed sądem lub przed notariuszem. Można je złożyć ustnie lub na piśmie z podpisem urzędowo poświadczonym. Pełnomocnictwo do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku powinno być pisemne z podpisem urzędowo poświadczonym.
 
B.     Przed sądem poza tokiem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku
 
art. 640 Kodeksu postępowania cywilnego
§ 1. Oświadczenie o prostym przyjęciu spadku lub z dobrodziejstwem inwentarza albo  o odrzuceniu spadku może być złożone przed notariuszem lub w sądzie rejonowym, w którego okręgu znajduje się miejsce zamieszkania lub pobytu składającego oświadczenie. Notariusz lub sąd prześle niezwłocznie oświadczenie, wraz z załącznikami, do sądu spadku.
 
Sąd spadku to sąd właściwy dla ostatniego miejsca zamieszkania zmarłego spadkodawcy.
 
C.     Przed notariuszem oświadczając ustnie do protokołu sporządzonego w formie aktu notarialnego wolę odrzucenia spadku lub jego przyjęcia
 
art. 1018.  Kodeksu cywilnego
§ 3. Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku składa się przed sądem lub przed notariuszem. Można je złożyć ustnie lub na piśmie z podpisem urzędowo poświadczonym. Pełnomocnictwo do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku powinno być pisemne z podpisem urzędowo poświadczonym.
 
art. 104  ustawy z 14 lutego 1991 r. prawa o notariacie
§ 3. Notariusz spisuje również protokoły, w tym protokoły dziedziczenia, w celu stwierdzenia przebiegu pewnych czynności i zdarzeń wywołujących skutki prawne, a w szczególności dotyczące stawiennictwa stron i złożonych przez nie oświadczeń, a także - na żądanie strony stawającej - niestawiennictwa strony drugiej.
§ 4. Protokoły spisuje się w formie aktu notarialnego.
 

D.      Przed notariuszem na piśmie, na którym notariusz poświadcza prawdziwość podpisu
 
art. 1018.  Kodeksu cywilnego
§ 3. Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku składa się przed sądem lub przed notariuszem. Można je złożyć ustnie lub na piśmie z podpisem urzędowo poświadczonym. Pełnomocnictwo do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku powinno być pisemne z podpisem urzędowo poświadczonym.
 
 
E. Przez pełnomocnika, który został umocowany pełnomocnictwem (szczególnym) z podpisem notarialnie poświadczonym, w którego treści wyraźnie wskazano co ma oświadczyć i po kim ma być spadek.
 
art. 1018.  Kodeksu cywilnego
§ 3. Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku składa się przed sądem lub przed notariuszem. Można je złożyć ustnie lub na piśmie z podpisem urzędowo poświadczonym. Pełnomocnictwo do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku powinno być pisemne z podpisem urzędowo poświadczonym.
 
Treść przepisu jest jasna, choć nie zawsze jego interpretacja przez Sąd Najwyższy była zgodna z treścią przepisu. Zwracam uwagę na sformułowanie „przed notariuszem” i brak wskazania w jakiej formie ma się odbyć dokumentowanie faktu i treści złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku. Przepis art. 1018 § 3 k.c. nie zastrzega, że oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku powinno być sporządzone w formie aktu notarialnego.
Pomimo tego Sąd Najwyższy w postanowieniu z 10.11.2006 r. sygn. akt I CSK 228/06 wyraził pogląd, że złożenie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku przed notariuszem wymaga formy aktu notarialnego. Tylko ta forma jest dopuszczalna, żadne tam poświadczanie podpisów.
 
Powyższe orzeczenie spotkało się ze słuszną krytyką doktryny na łamach czasopism prawniczych m.in Rejenta.
Najnowsze orzecznictwo zdaje się już nie mieć w tym względnie wątpliwości.
 Postanowienie SN z 2.07.2015 r. sygn. akt V CSK 641/14 (LEX nr 1762492) 
 
Złożenie oświadczenia m.in. o odrzuceniu spadku zarówno przed sądem, jak i przed notariuszem może nastąpić także na piśmie z podpisem urzędowo poświadczonym, a co więcej formę taką ustawodawca uznał za wystarczającą nawet do udzielenia pełnomocnictwa do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku (art. 1018 § 3 zdanie trzecie k.c.).
 

Dodaj komentarz

Imię i nazwisko:
Adres e-mail (nie będzie on widoczny):
Pozostało: 1000 znaków

Adres

Kancelaria Radcy Prawnego Piotr Furtak
ul. Szlak 65 lok. 512
31-153 Kraków
wizytówka google Google +
kr

Godziny otwarcia

zegar
Przyjęcia stron wtorek
i czwartek
od 15 - po
wcześniejszym umówieniu.
kr

Kontakt z nami

telefon881 20 30 90
wiadomośćbiuro@kancelariafurtak.pl